ഏറ്റവും അദ്‌ഭുതപ്പെടുത്തിയതു ലാപുടയാണു്. “ഈ പ്രാവശ്യത്തേക്കു ക്ഷമിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇനി ഇമ്മാതിരി അഭ്യാസവും കൊണ്ടു് ഈ വഴി വന്നാല്‍ വിവരമറിയും. പോസ്റ്റു ഡിലീറ്റു ചെയ്തിട്ടു പോടേ…” എന്നൊരു പ്രതികരണമാണു പ്രതീക്ഷിച്ചതു്. അതു കിട്ടിയില്ലെന്നു മാത്രമല്ല, അതിലെ ഒന്നു രണ്ടു പദ്യങ്ങള്‍ ഇഷ്ടപ്പെട്ടു എന്നും പറയുന്നു. എനിക്കൊന്നും മനസ്സിലാവുന്നില്ല. ലാപുടയ്ക്കു നന്ദി.

സങ്കുചിതന്റെ കമന്റും അദ്‌ഭുതപ്പെടുത്തി. അതോ അതൊരു പരിഹാസമായിരുന്നോ? ഏയ്, അങ്ങനെയാകാന്‍ വഴിയില്ല…

പെരിങ്ങോടന്‍, യാത്രാമൊഴി തുടങ്ങിയവരെപ്പോലെ തന്നെ, എനിക്കും ഈ പരിഭാഷ ഇഷ്ടമായില്ല. വൃത്തത്തിന്റെ ചട്ടക്കൂടിലൊതുക്കിയപ്പോള്‍ ആശയം നഷ്ടപ്പെട്ടതു മാത്രമല്ല (ഉദാഹരണത്തിനു്, ആശ്ചര്യചിഹ്നം ഉരുകി ഇറ്റിറ്റു വീഴുന്നതു വിട്ടുപോയതു ശ്രദ്ധിക്കുക.), ഘടനയിലെ വ്യത്യാസം കവിതയുടെ ആത്മാവിനെ നശിപ്പിച്ചു എന്നു തോന്നുന്നു. വൃത്തത്തിലുള്ള കവിതകളെ ഗദ്യത്തില്‍ തര്‍ജ്ജമ ചെയ്താല്‍ ബോറാകുന്നതു പോലെ (ചങ്ങമ്പുഴയുടെ ഒരു കവിത ആരോ ഇംഗ്ലീഷില്‍ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയതിനെ സച്ചിദാനന്ദന്‍ മലയാളത്തിലേക്കു പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയതു് എന്നു പറഞ്ഞു് ആരോ എഴുതിയ ഒരു പരിഹാസകവനം ഓര്‍മ്മ വരുന്നു) ഗദ്യകവിതകളെ പദ്യത്തില്‍ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയാലും പരമബോറാകും എന്നു മനസ്സിലായി. താളമില്ലാത്ത കവിതകള്‍ക്കും അതിന്റേതായ ഒരു മുറുക്കം (ഈ വാക്കിനു ലാപുടയോടു കടപ്പാടു്) ഉണ്ടു്. ഈ മുറുക്കം-വൃത്തമുണ്ടെങ്കിലും ഇല്ലെങ്കിലും-കവിതയുടെ ഭംഗിയുടെ ഒരു ഭാഗമാണു്. അതു തെറ്റിയാല്‍ ബോറാകും. ഇപ്പോഴാണു് എനിക്കിതു മനസ്സിലായതു്. ആ വിധത്തില്‍ നോക്കിയാല്‍ ഇതെഴുതിയതില്‍ എനിക്കു സന്തോഷമേ ഉള്ളൂ.

വിഷ്ണുവിന്റെ ഉപമ ഇഷ്ടപ്പെട്ടു. “മമ്മൂട്ടിയുടെ ഡയലോഗ് മാമുക്കോയ പറയുന്നതുപോലെ” എന്നും പറയാം

ശ്രീജിത്തു പറഞ്ഞതു ശ്രമിക്കാം. പക്ഷേ, അതൊക്കെ വെറും അഭ്യാസം മാത്രമാണു്. കവിതയല്ല. ലാപുടയുടെ കവിതയോടു വേണോ ഈ അതിക്രമം?

“കോമ” മലയാളമല്ല. (അല്ലാ, ഈ ചോദ്യവും ചോദിച്ചതു ശ്രീജിത്തു തന്നെയാണല്ലോ. കോമപ്രിയനാണല്ലേ?) അല്പവിരാമം, അങ്കുശം എന്നൊക്കെയാണു മലയാളം. (വിശ്വം, എന്തിനാ ആ പാവത്തിനെ പേടിപ്പിക്കുന്നതു്?)

ആദിത്യോ, അങ്ങനെയെങ്കിലും നീ കവിതയെഴുതാതിരുന്നാല്‍ ഞാന്‍ കൃതാര്‍ത്ഥന്‍. നിന്റെ കഥ കൊണ്ടു മാത്രം ഞങ്ങളുടെയൊക്കെ കഥ കഴിഞ്ഞിരിക്കുകയാണു്

സൂ, വക്കാരീ, രാജീവ്, സന്തോഷ്,

നന്ദി.

-രാജീവ്.

, അങ്കുശം (അല്പവിരാമം)- Comma
? കാകു (ചോദ്യചിഹ്നം) - Interrogation Mark
. ബിന്ദു (പൂര്‍ണ്ണ വിരാമം/ കുത്ത്)- Full Stop
[] കോഷ്ഠം - Square bracket
“” or “” - ഉദ്ധരണി - Quotation Mark
: ഭിത്തിക (അപൂര്‍ണ്ണ വിരാമം)- colon
; രോധിനി (അര്‍ദ്ധവിരാമം) Semi-colon
! വിക്ഷേപണി (ആശ്ചര്യചിഹ്നം) - Exclamation Mark
- ശൃംഖല Hyphen
- രേഖ Dash
ऽ പ്രശ്ലേഷം (അവഗ്രാഹം) The ‘f’ sign
‘ or ` വിശ്ലേഷം (Apostrophe)
() വലയം - Bracket

തല്‍ക്കാലം ഇത്രയും. ബാക്കി പിന്നെ.

ഇനി ഞാന്‍ ഒക്കെ എന്ത് വിശ്വസിച്ച് കവിത എഴുതും? ഉമേഷേട്ടനെങ്ങാന്‍ അതിന്റെ പാരഡി എഴുതി കുളമാക്കിയാലോ

ഒരു നിര്‍ദ്ദേശം തരാം, പറ്റുമോ എന്ന് നോക്കണം. ഓരോ ഖണ്ഡികയും ഓരോ ചിഹ്നത്തിനെപ്പറ്റിയാണല്ലോ. അപ്പോള്‍ ആ ഖണ്ഡികയില്‍ ആ ചിഹ്നം മാത്രം ആക്കാന്‍ പറ്റേണ്ടതല്ലേ. ശ്രമിക്കും എന്ന്‍ കരുതുന്നു.

മറ്റൊന്ന്, കോമ എന്നതിന് തുല്യമായ മലയാളം വാക്കില്ലേ? അതോ കോമ മലയാളമാണോ?

“ചിഹ്നങ്ങളെ” വൃത്തത്തിലാക്കിയതിന്റെ കൈത്തഴക്കം അപാരം.

പക്ഷെ…
സ്വഛമായി ഒഴുകിയിരുന്ന ഒരു പുഴയെ അണകെട്ടി തടഞ്ഞു നിര്‍ത്തിയതുപോലെ,
“ചിഹ്നങ്ങളില്‍“ സ്വതന്ത്രമായി സംവേദിച്ചിരുന്ന വാക്കുകളും, ആശയങ്ങളും‍ വൃത്തത്തിനുള്ളില്‍ കിടന്നു വീര്‍പ്പുമുട്ടുന്നതുപോലെ ഒരു തോന്നല്‍.